Hamdi YILMAZ & Kişi başına düşen ihracat bedeli: Romanya’da Türkiye’nin iki katından fazla
‘Kişi başına’, küreselizmin vazgeçilmez bir ölçme değerlendirme birimi.
Kişi başına GSYİH, kişi başına tüketilen et veya başka gıdalar, kişi başına düşen metrekare vs.
Bugün bir ezberi bozarak kişi başına düşen ihracata bakacağım.
Sadece Türkiye ile Romanya kıyaslaması yapacağım.
Siz daha fazlasını yaparsınız..
***
TÜRKİYE İLE ROMANYA’NIN İHRACAT MUKAYESESİ
Türkiye’nin 2025 yılı ihracat miktarını Gazete Balkan internet sitesinde veya arşivimizde bulmak mümkün.
Romanya’nın 2025 yılı ihracat bilgileri henüz açıklanmadı veya ben ulaşamadım.
Ancak 2025 yılının ilk 11 ayı ihracat verilerine ulaştım. Ben de bu verileri Türkiye’nin aynı dönem ihracat verileri ile kıyasladım.
Nüfus verilerini ise yapay zekâdan aldım.
İşte sonuçlar:
2025’in ilk 11 ayında Romanya’nın ihracatı yüzde 2,6 artarken, aynı dönemde Türkiye’deki artış yüzde 4,1 oldu.
İhracat istatistikleri dolar cinsinden tutulan Türkiye’nin 2025’in ilk 11 ayındaki ihracatı TİM verilerine göre 182,55 milyar euro. Romanya’nın aynı dönemdeki ihracatı ise 89,42 milyar euro oldu.
Bu verilerle Türkiye ve Romanya’da nüfus sayıları baz alınarak, kişi başına düşen ihracat miktarına bakıldığında, Romanya’nın ihracatı Türkiye’den 2,2 kat daha fazla.
Yani, 85 milyon 664 bin 944 kişinin yaşadığı Türkiye’de kişi başına düşen ihracat miktarı yaklaşık 2 bin131 euro.
19 milyon kişinin yaşadığı Romanya’da ise kişi başına düşen ihracat miktarı 4 bin 706 euro.
Böyle bir kıyaslamaya gerek var mı, derseniz var derim.
Üstelik Türkiye ile kıyaslandığında, Romanya’da ihracatı teşvik için aşırı kaynak ayırımı da yok.
Oturup düşünmeliyiz ve ağlanacak halimizi sorgulamalıyız galiba!
Bizim ihracat işinde bir çarpıklık var.
Teselli için Romanya’nın ihracatındaki Dacia, Reno vb. firmaların payı öne sürülebilir.
Türkiye de aynı. AA durmadan otomotiv sektöründeki ihracat miktarlarını değişik açılardan pazarlayıp duruyor.
Ama bir şeyi kaçırıyoruz galiba.
***
İHRACATTA VERİMLİLİK
İhracatta verimlilik konusu ise başlı başına ele alınmalı.
Ancak şu kadarını söylemeliyim:
Wikipedia’ya göre, Dünya genelinde toplam hacim bazında en yüksek ihracat verimliliğine ve hacmine sahip ülkeler genellikle Çin, ABD ve Almanya olarak öne çıkmaktadır.
Çin, üretim kapasitesi ve hacmiyle lider konumdayken, ABD yüksek değerli mal/ hizmet ihracatı, Almanya ise mühendislik ve sanayi odaklı yüksek kaliteli ihracatla dikkat çekmektedir.
E-Kolay İhracat Platformu’na göre İsviçre ise kişi başına düşen yüksek ihracat değeriyle dikkat çekmektedir.
Çin: Üretim hacmi ve küresel tedarik zincirindeki hakimiyeti ile dünyanın en büyük ihracatçısıdır.
ABD: Trading Economics’e göre Yüksek teknoloji, hizmet ve tarım ürünleri ihracatında yüksek verimliliğe sahiptir.
Almanya: İdeasoft’a göre de Otomotiv, makine ve kimya sektörlerinde uzmanlaşmış, yüksek mühendislik odaklı verimli bir ihracat yapısına sahiptir.
İsviçre: E-Kolay İhracat Platformu verilerine göre kişi başı ihracatta (2023’te kişi başı 90 bin doların üzerinde) çok yüksek bir performansa sahiptir.
Verimlilik, genellikle birim işgücü veya kaynak başına üretilen ihracat değeri (katma değer) olarak ölçüldüğünde Almanya ve İsviçre ön plana çıkmaktadır.
***
Aynı mukayeseyi ithalatta da yapmak mümkün. Kişi başı ithalat miktarları..
