ABD’nin gölgesinde tarihi zirve: Gözler Ankara’daki NATO buluşmasında

* Ankara'da başlayan NATO Zirvesi, yalnızca ittifakın geleceğini değil, Avrupa'nın güvenlik mimarisini de yeniden şekillendirecek kararların alınacağı kritik bir buluşma olarak görülüyor

ANKARA / GAZETE BALKAN

Türkiye'nin ev sahipliğinde Ankara'da başlayan NATO Zirvesi, ittifakın son yıllardaki en kritik toplantılarından biri olarak değerlendiriliyor. Zirvede, Avrupa'nın güvenlik yükünü daha fazla üstlenmesi, savunma sanayisinin güçlendirilmesi ve Rusya-Ukrayna savaşının geleceği başlıca gündem maddeleri arasında yer alacak.

NATO Genel Sekreteri Mark Rutte'nin, zirveyi "ittifak tarihinde yeni bir dönemin başlangıcı" olarak nitelendirmesi beklenirken, diplomatik çevrelerde bu süreç "NATO 3.0" olarak tanımlanıyor.

AVRUPA DAHA FAZLA SORUMLULUK ÜSTLENECEK

ABD Başkanı Donald Trump yönetiminin Avrupa'daki askeri varlığını azaltma yönündeki mesajları, Avrupa ülkelerini savunma harcamalarını hızla artırmaya yöneltti.

Washington yönetimi, Avrupa'da bulunan yaklaşık 80 bin Amerikan askerinin sayısının yeniden değerlendirileceğini açıklarken, uzun menzilli bombardıman uçakları, denizaltılar ve bazı stratejik askeri kabiliyetlerin de kademeli olarak geri çekilebileceği mesajını verdi.

Bu gelişmeler, Avrupa ülkelerini kendi savunma kapasitesini güçlendirmeye zorlayan en önemli unsur olarak değerlendiriliyor.

REKOR SAVUNMA HARCAMALARI GELİYOR

Zirve kapsamında düzenlenecek savunma sanayi forumunda milyarlarca dolarlık yeni silah ve savunma sistemi anlaşmalarının açıklanması bekleniyor.

Beklenen anlaşmalar arasında;

Polonya için 200 adet Patriot füzesini kapsayan 1 milyar doların üzerindeki sözleşme,

Yaklaşık 1,15 milyar dolarlık hassas güdümlü topçu mühimmatı anlaşması,

GlobalEye erken uyarı sistemleri,

Airbus ve Triton platformları,

Arktik uydu haberleşme projeleri bulunuyor.

Toplam değeri yaklaşık 13 milyar doları bulan yeni savunma yatırımlarının zirvede duyurulması bekleniyor.

AVRUPA'NIN SAVUNMA BÜTÇESİ HIZLA BÜYÜYOR

Avrupa ve Kanada'nın yalnızca son bir yılda savunma harcamalarını yaklaşık 139 milyar dolar artırdığı belirtiliyor.

Bu artış, geçen yıla göre yüzde 20'lik yükselişe karşılık geliyor.

NATO yönetimi, önümüzdeki yıllarda üye ülkelerin gayri safi yurt içi hasılalarının yüzde 5'ine kadar savunma harcaması yapmasını hedefliyor.

UKRAYNA MODELİ MASADA

Zirvede Ukrayna'daki savaşın ortaya çıkardığı yeni askeri teknolojiler de ayrıntılı biçimde değerlendirilecek.

Özellikle düşük maliyetli insansız hava araçları ile bunlara karşı geliştirilen ekonomik savunma sistemleri NATO'nun yeni konseptinde önemli yer tutacak.

Uzmanlar, milyonlarca dolarlık hava savunma füzeleriyle on binlerce dolarlık kamikaze dronlarının vurulmasının sürdürülebilir olmadığını, Ukrayna'nın geliştirdiği düşük maliyetli çözümlerin NATO için örnek oluşturduğunu belirtiyor.

TÜRKİYE DİPLOMASİNİN MERKEZİNDE

Ankara'daki zirve, Türkiye'nin NATO içindeki diplomatik ağırlığını da yeniden ön plana çıkarıyor.

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın ev sahipliğinde gerçekleştirilecek zirveye ABD Başkanı Donald Trump'ın da katılması bekleniyor.

Zirvede Karadeniz güvenliği, Ukrayna savaşı, Avrupa savunmasının geleceği, savunma sanayii iş birlikleri ve ittifakın yeni stratejik konsepti konusunda önemli kararların alınması öngörülüyor.

Ankara'da yapılacak görüşmelerin, yalnızca NATO'nun değil Avrupa güvenlik mimarisinin gelecek yıllardaki yönünü belirlemesi bekleniyor.