Avrupalı tabut üreticileri Çin rekabetine karşı birleşiyor

*Avrupa’daki tabut üreticileri, ucuz Çin ithalatına karşı AB’ye damping şikâyeti hazırlıyor. Sektör temsilcilerine göre son beş yılda üretici sayısı yaklaşık 120’den 90’a geriledi

BRÜKSEL – Avrupa’da tabut üreticileri, Çin’den gelen düşük fiyatlı ürünlerin yerli üretimi tehdit ettiği gerekçesiyle Avrupa Komisyonuna başvurmaya hazırlanıyor. Oluşturulan üretici koalisyonu, fiyat farklılıklarının yanı sıra ithal ürünlerin gümrükte nasıl beyan edildiğinin de incelenmesini istiyor.

Puterea’nın Politico’dan aktardığı habere göre girişimin organizatörleri, Komisyonun ticaretten sorumlu birimi dahil çeşitli yetkililerle görüştüklerini belirtiyor. Komisyon ise olası ticaret şikâyetleri konusunda sektörle yürütülen temasların gizli olduğunu bildirerek görüşmeleri doğrulamıyor.

Hazırlanan başvuruyla, Çin menşeli tabutların Avrupa pazarında normal değerlerinin altında satılıp satılmadığının ve bunun yerli üreticilere zarar verip vermediğinin araştırılması hedefleniyor.

BEŞ YILDA DÖRT ÜRETİCİDEN BİRİ KAPANDI

Girişimin koordinasyonunda görev alan danışman Folco Ciulli’ye göre Avrupa’daki tabut üreticilerinin sayısı son beş yılda yaklaşık 120’den 90’a düştü. Bu hesap, sektördeki işletmelerin dörtte birinin faaliyetini sonlandırdığı anlamına geliyor.

Ciulli, özellikle küçük fabrikaların ithalat baskısına dayanamadığını, faaliyetini sürdüren üreticilerin ise kapanan işletmelerin üretim hacminin ancak yarısını karşılayabildiğini söylüyor. Bu rakamlar, sektör temsilcilerinin değerlendirmelerine dayanıyor.

İTALYA’DA 260, ÇİN’DE 80 EURO İDDİASI

Konu, Avrupa Parlamentosunun gündemine de taşındı. 3 Ekim 2025 tarihli yazılı soru önergesinde, İtalya’da bir tabutun üretim maliyetinin yaklaşık 260 euro, Çin’de ise 80 euro olduğu ileri sürüldü. Aynı önergede Çin ürünlerinin Avrupa’da 100–110 euroya satılabildiği belirtildi.

Üreticiler maliyet farkını düşük işçilik ve hammadde giderlerinin yanı sıra devlet destekleri ve ihracata yönelik vergi avantajlarıyla ilişkilendiriyor. Ancak bu açıklamalar, hazırlanmakta olan şikâyetin iddialarını oluşturuyor; kesinleşmiş bir damping tespiti niteliği taşımıyor.

30 BİN TABUTLUK FARK ARAŞTIRILIYOR

Sektör adına ticaret ve üretim verilerini inceleyen matematikçi Emiliano Inguscio, İtalya pazarında yılda yaklaşık 30 bin tabuta karşılık gelen, mevcut kayıtlarla açıklayamadığı bir fark belirlediğini söylüyor.

Üreticiler, bazı ürünlerin demonte ahşap parçalar veya başka malların ambalajı olarak beyan edilip edilmediğini sorguluyor. “IKEA açığı” diye adlandırılan demonte ithalat şüphesi, mobilyaların parçalar hâlinde taşınmasına benzetiliyor; IKEA şirketine yönelik bir suçlama içermiyor.

Bu ihtimaller henüz yetkili makamlarca doğrulanmış usulsüzlükler değil. Komisyonun aktarılan açıklamasına göre demonte bir ürün, bitmiş ürünün temel özelliklerini taşıyorsa gümrükte o ürün olarak sınıflandırılabiliyor.

MUM İTHALATINDA VERGİ UYGULANDI

AB’nin benzer bir geleneksel üretim alanında aldığı karar ise Çin’den ithal edilen mumları kapsıyor. Avrupa Komisyonunun ocak ayında yürürlüğe koyduğu düzenlemeyle bu ürünlere, üreticiye göre yüzde 56,7 ile yüzde 60,3 arasında kesin damping vergisi getirildi.

Komisyon, mumlara ilişkin soruşturmada dampingli ithalatın Avrupa üretimine zarar verdiğinin belirlendiğini açıkladı. Beş yıl uygulanacak önlemler, yaklaşık 80 şirket ve 9 bin çalışanı kapsayan sektörü ilgilendiriyor.

Tabut üreticileri de benzer bir inceleme talep etmeye hazırlanırken, şikâyet hazırlığı tek başına soruşturma açıldığı veya ek vergi kararı alındığı anlamına gelmiyor.