Hollanda’da Ankara anlaşması davası: kritik duruşma 25 Haziran’da

* Hollanda’da Türk vatandaşlarının Ankara Anlaşması kapsamında şirket kurarak oturum alma hakkını etkileyebilecek kritik dava 25 Haziran’da Amsterdam Mahkemesi’nde görülecek

AMSTERDAM – Hollanda’da Türk vatandaşlarının Ankara Anlaşması kapsamında şirket kurarak oturum alma haklarını doğrudan etkileyebilecek önemli bir dava, 25 Haziran 2026 tarihinde Amsterdam Mahkemesi’nde görülecek. Dava, Hollanda hükümetinin 1 Ekim 2022’den sonra yürürlüğe koyduğu yeni girişimcilik ve şirket kurma kısıtlamalarının hukuka uygun olup olmadığını ortaya koyacak.

Gazeteci İlhan Karaçay’ın haberine göre, davayı açan Avukat Bahattin Aydın, Hollanda’nın Türk vatandaşlarına yönelik yeni uygulamalarının Avrupa Birliği ile Türkiye arasındaki Ortaklık Hukuku’nda yer alan “standstill” ilkesine aykırı olduğunu savunuyor. Söz konusu ilke, Türkiye vatandaşlarına tanınan ekonomik hakların sonradan ağırlaştırılamayacağını öngörüyor.

Hollanda hükümeti, 1 Ekim 2022 sonrasında yapılan başvurularda, geçerli uzun süreli giriş vizesi (MVV) bulunmayan Türk vatandaşlarının serbest girişimci oturumu başvurularını reddetmeye başladı. Oysa önceki uygulamalarda Türk vatandaşları ülkeye giriş yaptıktan sonra şirket kurarak oturum başvurusunda bulunabiliyordu.

DAVAYA ÜÇ HÂKİMLİ HEYET BAKACAK

Amsterdam Mahkemesi’nde görülecek davaya üç hâkimden oluşan özel bir heyetin bakacak olması, dosyanın hukuki önemine işaret ediyor. Ayrıca Hollanda İltica ve Göç Bakanlığı’nın davayı devletin üst düzey hukuk temsilcisi olan “landsadvocaat”a devretmesi de dikkat çekiyor.

Uzmanlar, mahkemenin başvurucular lehine karar vermesi halinde Hollanda’nın 2022 sonrası uygulamaya koyduğu bazı kısıtlamaların hukuka aykırı kabul edilebileceğini ve bunun daha önce reddedilen başvurular üzerinde de etkili olabileceğini belirtiyor.

ANKARA ANLAŞMASI TARTIŞMALARINDA YENİ DÖNEM

1963 yılında Türkiye ile Avrupa Ekonomik Topluluğu arasında imzalanan Ankara Anlaşması, Türk vatandaşlarına Avrupa ülkelerinde belirli ekonomik faaliyetler konusunda özel haklar tanıyor. Hollanda’da yıllar boyunca binlerce Türk vatandaşı, girişimcilik yoluyla oturum hakkı elde ederek bu düzenlemeden yararlandı.

Ancak son yıllarda Hollanda’nın göç politikalarını sıkılaştırmasıyla birlikte Ankara Anlaşması kapsamındaki uygulamalarda da daha katı bir yaklaşım benimsendiği değerlendiriliyor.

TÜRK GİRİŞİMCİLER BANKA ENGELİYLE DE KARŞILAŞIYOR

İlhan Karaçay’ın daha önce gündeme taşıdığı bilgilere göre, Hollanda’daki Türk girişimciler yalnızca oturum ve şirket kuruluşu süreçlerinde değil, banka hesabı açılması konusunda da ciddi sorunlarla karşılaşıyor.

Şirket kuruluşu, ticaret odası kaydı ve vergi işlemlerini tamamlayan birçok girişimci, banka hesabı açma aşamasında aylar süren incelemeler ve gerekçesi açıklanmayan ret kararlarıyla karşılaştığını ifade ediyor.

ÇİFTE STANDART TARTIŞMALARI

Türkiye Hollanda Ticaret Odası Vakfı Başkanı Ethem Emre’nin açıklamalarına göre, banka hesabı açamayan girişimciler iş yeri kiralama, personel istihdamı ve ticari faaliyetlerini sürdürme konusunda ciddi mağduriyetler yaşıyor. Bazı girişimcilerin çözümü Belçika veya Almanya’daki bankalarda hesap açmakta bulduğu belirtiliyor.

Sorun, Hollanda siyasetinin de gündemine taşınırken, hükümet tarafından yapılan açıklamalarda kara para aklamayla mücadele kapsamında denetimlerin artırıldığı ifade edildi. Ancak Türk girişimciler, uygulamaların diğer yabancı yatırımcılara kıyasla kendileri açısından daha ağır işlediğini savunuyor.

KARAR EMSAL OLABİLİR

25 Haziran’da yapılacak duruşmanın ardından çıkacak kararın, yalnızca Hollanda’daki Türk toplumunu değil, Avrupa genelinde Ankara Anlaşması’nın uygulanış biçimini de etkileyebilecek emsal niteliğinde bir sonuç doğurabileceği değerlendiriliyor.

Türk girişimciler ise hem şirket kurma süreçlerine getirilen yeni kısıtlamaların hem de bankacılık alanında yaşanan sorunların, ekonomik faaliyetlerini sürdürmelerini giderek zorlaştırdığını belirterek mahkeme kararını yakından takip ediyor.

(Kaynak: İlhan Karaçay)