İsrail’de göç dalgası

*Doktorlar, mühendisler ve akademisyenler ülkeyi terk ediyor

TEL AVİV – İsrail, son yılların en büyük dış göç dalgalarından biriyle karşı karşıya kalırken, ülkeyi terk edenler arasında yüksek eğitimli ve nitelikli meslek gruplarının ağırlığının artması “beyin göçü” endişesine yol açtı.

İsrail Merkezi İstatistik Bürosu verilerini inceleyen Tel Aviv Üniversitesi araştırmacılarına göre, 2025 yılında 90 bin 922 İsrailli en az üç aylığına ülkeyi terk etti. Bu sayı 2024'te 91 bin 499, 2023'te ise 86 bin 509 olarak hesaplandı. Böylece üç yıllık dönem, İsrail açısından rekor seviyede dış göçün yaşandığı dönemlerden biri oldu.

Romanya’da yayımlanan Adevărul gazetesinin aktardığı araştırmada, göç edenlerin profili özellikle dikkati çekiyor. Ülkeden ayrılanlar arasında doktorlar, mühendisler, teknoloji çalışanları, akademisyenler ve yüksek eğitimli diğer meslek gruplarının önemli yer tuttuğu belirtiliyor.

Araştırmalara göre yalnızca 2023 ve 2024 yıllarında yaklaşık 950 doktor İsrail'den ayrıldı. Geri dönenler hesaba katıldığında doktorlardaki net kaybın yaklaşık 510 olduğu hesaplandı. Ayrılan doktorların yaklaşık üçte ikisinin İsrail'deki tıp fakültelerinden mezun olması, sağlık sistemindeki insan kaynağı açısından endişeleri artırdı.

Göçün hızlanmasında Gazze savaşı ve güvenlik kaygılarının yanı sıra siyasi kutuplaşma, yargı reformu tartışmaları, hayat pahalılığı ve ülkenin geleceğine ilişkin belirsizliklerin etkili olduğu değerlendiriliyor. Özellikle çocuklarının güvenliği ve geleceğinden endişe eden yüksek gelirli ve eğitimli ailelerin Avrupa ve Kuzey Amerika ülkelerine yöneldiği belirtiliyor.

Uzmanlar, eğilimin devam etmesi halinde sorunun yalnızca nüfus kaybıyla sınırlı kalmayacağına dikkat çekiyor. Doktor, mühendis, bilim insanı ve teknoloji çalışanlarının ayrılması; sağlık hizmetleri, yüksek teknoloji sektörü, vergi gelirleri ve ekonominin uzun vadeli rekabet gücü açısından risk olarak görülüyor.

İsrail hükümeti ise yurt dışına çıkan vatandaşların geri dönmesini teşvik etmek amacıyla çeşitli ekonomik ve vergi avantajları üzerinde çalışıyor. Ancak araştırmacılar, göç eğiliminin tersine dönmesinde ekonomik teşviklerden çok ülkedeki güvenlik ve siyasi istikrarın belirleyici olacağını değerlendiriyor.