Kopenhag Avrupa'nın yaşam kalitesi lideri oldu

*Economist Intelligence Unit'in (EIU) 2025 Küresel Yaşanabilirlik Endeksi'nde üç yıldır zirvede bulunan Viyana yerini Kopenhag'a bıraktı. 173 şehrin değerlendirildiği araştırma, yaşam kalitesini belirleyen temel unsurun ekonomik büyüklükten çok güvenlik, güçlü kamu hizmetleri ve sürdürülebilir şehir yönetimi olduğunu bir kez daha ortaya koydu

Dünyanın en saygın yaşam kalitesi araştırmalarından biri olan Economist Intelligence Unit (EIU) Global Liveability Index 2025 sonuçları açıklandı. Üç yıl boyunca listenin zirvesinde yer alan Avusturya'nın başkenti Viyana, bu yıl yerini Danimarka'nın başkenti Kopenhag'a bıraktı.

EIU tarafından her yıl hazırlanan endeks, şehirleri yalnızca ekonomik güçleriyle değil; güvenlik, sağlık, eğitim, altyapı ve yaşam kalitesi açısından sundukları imkanlarla değerlendiriyor. Bu yılın raporunda Kopenhag, özellikle istikrar, eğitim ve altyapı kategorilerinde tam puan alarak dünyanın en yaşanabilir kenti unvanını elde etti.

173 ŞEHİR 30'DAN FAZLA KRİTERLE DEĞERLENDİRİLDİ

EIU'nun küresel yaşam kalitesi endeksi, dünyanın 173 şehrini; güvenlik ve istikrar, sağlık hizmetleri, eğitim, kültür ve çevre, altyapı olmak üzere beş ana başlık altında, 30'dan fazla gösterge üzerinden puanlıyor.

Değerlendirmede suç oranları, siyasi istikrar, sağlık hizmetlerine erişim, toplu ulaşım, konut kalitesi, çevre, hava kirliliği ve eğitim sistemi gibi çok sayıda kriter dikkate alınıyor.

DÜNYANIN EN YAŞANABİLİR 10 ŞEHRİ

EIU Global Liveability Index 2025'e göre ilk 10 şehir şöyle sıralandı:

Kopenhag (Danimarka)

Viyana (Avusturya)

Zürih (İsviçre)

Melbourne (Avustralya)

Cenevre (İsviçre)

Sidney (Avustralya)

Osaka (Japonya)

Auckland (Yeni Zelanda)

Adelaide (Avustralya)

Vancouver (Kanada)

KOPENHAG ZİRVEYE NASIL ÇIKTI?

Rapora göre Kopenhag'ın birinci sıraya yükselmesinde;

yüksek kamu güvenliği,

güçlü eğitim sistemi,

modern ulaşım altyapısı,

yaygın bisiklet yolları,

çevreci şehircilik anlayışı,

sürdürülebilir kent planlaması

belirleyici rol oynadı.

Şehir, istikrar, eğitim ve altyapı kategorilerinde 100 tam puan alırken, genel değerlendirmede 98 puanla listenin zirvesine yerleşti.

VİYANA NEDEN GERİLEDİ?

Uzun yıllardır dünyanın en yaşanabilir şehirleri arasında ilk sırada bulunan Viyana ise sağlık, eğitim ve altyapı alanlarındaki yüksek performansını korumasına rağmen, son dönemde yaşanan güvenlik ve terör tehdidi kaynaklı gelişmeler nedeniyle "istikrar" puanında gerileme yaşadı.

Bu düşüş, Avusturya başkentinin genel puanını etkileyerek Kopenhag'ın zirveye yükselmesine zemin hazırladı.

MEGA KENTLER ZENGİN AMA DAHA AZ YAŞANABİLİR

Raporda dikkat çeken bir diğer sonuç ise dünyanın en büyük ekonomik merkezlerinin yaşam kalitesi sıralamasında üst sıralarda yer alamaması oldu.

New York, Londra ve benzeri mega kentler; yoğun trafik, yüksek konut maliyetleri, altyapı üzerindeki baskı ve güvenlik sorunları nedeniyle daha küçük ve iyi planlanmış şehirlerin gerisinde kaldı.

EIU, orta ölçekli şehirlerin kamu hizmetlerini daha etkin sunabilmeleri sayesinde vatandaşlarına daha dengeli ve sürdürülebilir bir yaşam sağlayabildiğine dikkat çekiyor.

BATI AVRUPA ÜSTÜNLÜĞÜNÜ KORUYOR

2025 endeksinde Batı Avrupa şehirleri yine güçlü performans sergiledi. İlk 20'de sekiz Batı Avrupa şehri yer alırken, bölge; sağlık, eğitim, altyapı ve kamu hizmetlerinde dünyanın en yüksek ortalamalarını korudu.

Buna karşın küresel ölçekte jeopolitik gerilimler, savaşlar ve toplumsal huzursuzluklar nedeniyle "istikrar" kategorisindeki puanların son yıllarda düşüş eğiliminde olduğu belirtildi.

BALKANLAR İÇİN YOL GÖSTERİCİ RAPOR

EIU'nun değerlendirmesi, Romanya ve Balkan ülkeleri açısından da önemli mesajlar içeriyor.

Son yıllarda Bükreş, Cluj-Napoca, Oradea, Brașov ve Timișoara gibi şehirlerde ulaşım, dijital belediyecilik ve kentsel dönüşüm alanlarında önemli yatırımlar yapılmasına rağmen, yaşam kalitesinin yükselmesi için ekonomik büyümenin tek başına yeterli olmadığı vurgulanıyor.

Uzmanlara göre şehirlerin uluslararası yaşam kalitesi sıralamalarında üst basamaklara çıkabilmesi; güvenli sokaklar, erişilebilir sağlık hizmetleri, güçlü eğitim sistemi, çevreci ulaşım politikaları, yeşil alanların korunması ve uzun vadeli şehir planlamasına bağlı bulunuyor.

Bugün Avrupa'nın en başarılı şehirleri, yalnızca ekonomik güçleriyle değil; vatandaşlarına sundukları güvenli, temiz, erişilebilir ve sürdürülebilir yaşam ortamıyla öne çıkıyor. EIU'nun 2025 raporu da, geleceğin rekabetinin şehirlerin ekonomik büyüklüğünden çok yaşam kalitesi üzerinden şekilleneceğini ortaya koyuyor.