Tır şoförlerinin vize isyanı sınır kapılarına taşındı

*Türk tır şoförlerinin Schengen’deki kalış süresi sınırlamasına karşı başlattığı kontak kapatma eylemi, Avrupa’ya yönelik yük taşımacılığını aksattı. Sürücüler mesleklerine uygun vize düzenlemesi isterken, Türk ve Bulgar bakanlar sınır geçişlerinin hızlandırılması için temaslarda bulundu

EDİRNE – Uluslararası taşımacılık yapan Türk tır şoförlerinin vize ve sınır geçişi sorunlarına karşı düzenlediği protestolar, Türkiye’nin Avrupa’ya açılan sınır kapılarında yük taşımacılığını etkileyen bir krize dönüştü.

Kapıkule, Hamzabeyli ve İpsala sınır kapılarında gerçekleştirilen kontak kapatma eylemlerinde sürücüler, Schengen bölgesinde 180 günlük dönem içerisinde en fazla 90 gün kalabilmelerinin çalışma şartlarıyla bağdaşmadığını belirterek profesyonel taşımacılara özel düzenleme talep etti.

İhlas Haber Ajansının 28 Ekim akşamı aktardığı bilgilere göre, Avrupa yönüne tır çıkışlarını durduran sürücülerin eylemi 24 saati buldu. Protestolar, Türkiye ile Avrupa arasındaki ticaretin devamlılığı ve sınır kapılarında uzun süredir yaşanan sorunları yeniden gündeme taşıdı.

ÇÖZÜM SAĞLANANA KADAR DEVAM MESAJI

Eyleme katılan şoförler, açıklamalarında belirli bir bitiş tarihi vermek yerine sorunlarının çözülmesini şart koştu. Cumhuriyet gazetesine konuşan bir sürücü, vize sorununa çözüm bulunana kadar kontak kapatmayı sürdürmeyi planladıklarını söyledi.

BirGün’ün haberini aktaran Baba Ocağı’na göre, Hamzabeyli’deki eylemin sözcülerinden Yusuf Ateş de üç sınır kapısında koordineli hareket ettiklerini belirterek sorunlar çözülmeden geçişleri açmayı düşünmediklerini ifade etti.

Ateş, öncelikli taleplerinin geri çevrilen araçların yeniden yola devam edebilmesi ve sınırda bekleyen şoförlerin mağduriyetinin giderilmesi olduğunu dile getirdi.

Sürücüler, Avrupa’ya turistik amaçlarla gitmediklerini, ülkeler arasındaki ticari yükleri taşıdıklarını vurguluyor. Talepler arasında vize başvurularının kolaylaştırılması, mesleğin gerektirdiği seyahat sıklığına uygun kalış hakkı tanınması ve süre sınırlaması nedeniyle yaşanan sefer kesintilerinin önlenmesi bulunuyor.

SENDİKA VE ŞOFÖRLER DERNEĞİ ÖNE ÇIKTI

TV5’in 28 Ekim tarihli haberinde, eylemin KATAŞ-SEN ve Uluslararası Şoförler Derneği öncülüğünde gerçekleştirildiği bildirildi. Mücadele Birliği de aynı gün KATAŞ-SEN’in eyleme ilişkin açıklamasına yer verdi.

Bursada Bugün’ün haberini aktaran Lojiport’a konuşan sürücü Ertan Türkcan ise şoförlerin çözüm bekleyişinde kararlı olduğunu, Ticaret veya Dışişleri Bakanlığından yetkililerle görüşmek istediklerini söyledi. Türkcan, UND’nin açıklamalarını yeterli bulmadığını da ifade etti.

UND VE SEKTÖR KURULUŞLARINDAN ORTAK ÇAĞRI

Uluslararası Nakliyeciler Derneği (UND), 22 Ekim’de dernek merkezinde taşımacılık kuruluşlarının katılımıyla ortak basın toplantısı düzenlemişti. Toplantıda UTİKAD, END, AND, LİKİTDER, GAİD ve TÜMKONDER temsilcileri de yer aldı.

UND Başkanı Şerafettin Aras, sınırdaki bekleyişlerin Türkiye’nin ihracatını ve Avrupa’nın üretimini aksattığını belirterek profesyonel sürücülere mesleklerine uygun ayrı bir vize ve kalış rejimi sağlanmasını istedi.

Ortak açıklamada, sürücülerin kontrolü dışındaki beklemelerin kalış süresini tüketmemesi, sınır kapılarında personel ve işlem kapasitesinin artırılması, kontrollerin hızlandırılması ve temel ihtiyaçları karşılayan güvenli bekleme alanları oluşturulması talep edildi.

Kuruluşlar çözüm çağrılarını kararlılıkla sürdüreceklerini bildirdi. UND’nin bu açıklamasında sınır kapatma kararı yer almadı.

FİDAN VE BOLAT’TAN DİPLOMATİK TEMASLAR

Anadolu Ajansının 28 Ekim tarihli haberinde aktarılan UND açıklamasına göre, Dışişleri Bakanı Hakan Fidan, Bulgaristan Başbakanı ve Dışişleri Bakanı ile ayrı ayrı görüşerek iki ülke arasındaki geçişlerin hızlandırılmasını ele aldı.

Ticaret Bakanı Ömer Bolat da Bulgaristan İçişleri Bakanı ile görüştü. Bolat, ayrıca UND Başkanlar Kuruluyla telekonferans yaparak sınırdaki beklemeleri, sürücülerin kalış süresi nedeniyle geri çevrilmesini ve taşımacılık faaliyetlerindeki aksamaları değerlendirdi.

UND’nin açıklamasında, Bulgaristan makamlarının uygulamanın Schengen sistemi kapsamında olduğunu ve ulusal düzeyde doğrudan müdahale imkânlarının bulunmadığını belirttiği aktarıldı. Bulgaristan İçişleri Bakanlığının esneklik talebini Avrupa Komisyonundaki muhataplarına ileteceği bildirildi.

Bolat’ın AB Türkiye Delegasyonu Başkanı ile de kolaylaştırıcı tedbirleri görüşmesinin planlandığı kaydedildi. Açıklamada kesinleşmiş bir muafiyet veya kalış süresi değişikliği duyurulmadı.

BULGAR BAKAN URALOĞLU İLE GÖRÜŞTÜ

Bulgaristan Ulaştırma ve Haberleşme Bakanlığı, Bakan Georgi Peev’in sınırdaki yoğunluk nedeniyle 28 Ekim’de Türkiye Ulaştırma ve Altyapı Bakanı Abdulkadir Uraloğlu ile acil telefon görüşmesi yaptığını açıkladı. İki bakan, geçişlerin normale dönmesi için alınabilecek tedbirleri değerlendirdi.

Bulgar bakanlık, Kapitan Andreevo’daki yoğunluğu birden fazla etkene bağladı. Sınır kapısındaki tadilat nedeniyle bazı şeritlerin kapanması, Schengen kalış süresine ilişkin kontrollerin sıkılaştırılması ve Türk nakliyecilerin protestoları bu etkenler arasında gösterildi.

Bakanlığın açıkladığı verilere göre, 28 Ekim saat 08.00–18.00 arasında Bulgaristan’dan Türkiye’ye çıkış yönünde 418 tırın işlemi yapılırken, Bulgaristan’a giriş yönünde hiçbir tırın işlemi gerçekleştirilmedi.

BULGARİSTAN’DAN İKİ YÖNLÜ BLOKAJ UYARISI

Bulgaristan Dışişleri Bakanlığı da 28 Ekim tarihli resmî duyurusunda Kapıkule–Kapitan Andreevo ve Hamzabeyli–Lesovo sınır kapılarında Türkiye’den çıkış yönünde tır şoförlerinin uyguladığı blokajı bildirdi.

Bakanlık, 29 Ekim için iki kapıda ağır yük araçlarının giriş ve çıkışlarının tamamen engellenebileceği uyarısında bulundu. Otomobil ve otobüs trafiğinin ise kısıtlamadan etkilenmesinin beklenmediğini belirtti.

Duyuruda Bulgaristan vatandaşlarına, mümkün olması halinde alternatif güzergâhları kullanmaları ve Türk makamlarının talimatlarına uymaları tavsiye edildi.

KARASU–KÖSTENCE HATTI DA DEĞERLENDİRİLDİ

Ticaret Bakanlığı, sınır yoğunluğunu azaltmak amacıyla alternatif taşıma seçeneklerini de gündeme aldı. Bakanlığın paylaşımına göre, Bakan Yardımcısı Sezai Uçarmak başkanlığında 26 Ekim’de ilgili kamu kurumları, UND ve taşımacılık temsilcilerinin katılımıyla toplantı düzenlendi.

Toplantıda Ro-Ro hatlarının kapasitesinin artırılması, uygun şartların sağlanması halinde Karasu–Köstence hattının yeniden devreye alınması ve Selanik başta olmak üzere alternatif güzergâhlar değerlendirildi.

DAHA ÖNCE OTURMA EYLEMİ BAŞLATMIŞLARDI

Şoförler, son kontak kapatma eyleminden önce de sorunlarını duyurmak için protestolar düzenlemişti. AA’nın 21 Ekim tarihli haberine göre, Kapıkule yakınındaki tır parkı önünde toplanan yaklaşık 300 sürücü; vize sorunları, uzun bekleme süreleri ve yetersiz park alanlarına dikkat çekmek amacıyla oturma eylemi başlatmıştı.

Sürücüler adına konuşan Koray Torun, vize randevusu bulmakta ve mesleki faaliyetlerini sürdürebilecekleri süreyi kapsayan vize almakta zorlandıklarını belirtmişti. Torun, gerekli şartları sağlayan şoförlere özel pasaport hakkı tanınmasını, randevulu geçiş sisteminin yeniden uygulanmasını ve park alanlarının iyileştirilmesini istemişti.

AA’nın 22 Ekim tarihli haberinde ise Hamzabeyli’deki sürücülerin araçlarını park ederek sınır kapısını geçişlere kapattığı bildirilmişti. Şoförler, Edirne Vali Yardımcısı Şevket Atlı ile yapılan görüşmenin ardından yolu açmıştı. Sürücü temsilcisi Cem Kazar, talepleri üzerine Hamzabeyli’de randevulu geçiş sistemine geçileceğini söylemişti.

UND, 27 Ekim tarihli duyurusunda Hamzabeyli’de randevulu sistemin devreye alındığını, aynı gün saat 12.00’den itibaren RMG tesislerinden GTİ Tır Parkı yönüne randevusuz araç geçişlerinin durdurulduğunu açıkladı.

ROMANYA DA NAKLİYECİLERİ UYARDI

Romanya Dışişleri Bakanlığı, 28 Ekim’de yayımladığı seyahat uyarısında Türk yük taşımacılarının protestosu nedeniyle Hamzabeyli–Lesovo ve Kapıkule–Kapitan Andreevo sınır kapılarında her iki yönde kuyruk oluştuğunu bildirdi.

Bakanlık, duyurunun yapıldığı sırada özel araçlar ve otobüslerin geçiş yapabildiğini belirterek Rumen nakliyecilere Türk makamlarının talimatlarına uymalarını, yeterli yakıt, içme suyu ve bozulmayan gıda bulundurmalarını tavsiye etti.

Acil durumlarla karşılaşan Romanya vatandaşları için İstanbul Başkonsolosluğunun +90 533 542 06 95 numaralı acil yardım telefonu paylaşıldı.

*Gazete Balkan / Bükreş