Türkiye’de Vize randevusu çetelerine büyük operasyon

*Schengen vizesi almak isteyen vatandaşların yaşadığı randevu sıkıntısını fırsata çevirdikleri, bot yazılımlarla randevuları topladıkları ve daha sonra yüksek ücretlerle pazarladıkları öne sürülen yapılara yönelik soruşturma büyüdü. Altı ilde 63 adrese düzenlenen operasyonda 49 şüpheli hakkında işlem yapılırken, şirket hesaplarındaki para hareketinin 2,8 milyar lirayı aştığı belirlendi

Türkiye'de uzun süredir şikâyet konusu olan Schengen vizesi randevu sistemiyle ilgili geniş çaplı soruşturma başlatıldı. İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığı koordinesindeki soruşturma kapsamında İstanbul, Ankara, Antalya, Balıkesir, Bursa ve İzmir'de 63 adrese eş zamanlı operasyon düzenlendi.

Soruşturmada, "vize danışmanlığı" adı altında faaliyet gösteren bazı kişi ve şirketlerin konsolosluklar ile yetkili vize başvuru merkezlerinin internet sistemlerine otomatik çalışan "bot" yazılımlarla eriştikleri ve açılan randevuları çok kısa sürede topladıkları iddia ediliyor.

Yetkililerin tespitlerine göre sistem, normal yollardan başvuru yapmaya çalışan vatandaşların randevu bulmasını güçleştirirken, randevular daha sonra "danışmanlık", "yazılım" ve "hizmet bedeli" adı altında yüksek ücretler karşılığında başvuru sahiplerine sunuldu.

41 BİN KİŞİDEN 918 MİLYON LİRA

Soruşturmanın en dikkat çekici bölümünü mali inceleme oluşturdu.

Ocak 2024-Temmuz 2026 dönemini kapsayan Vergi Denetim Kurulu incelemesinde soruşturma konusu şirket yapılanmalarının hesaplarında 2 milyar 841 milyon lirayı aşan para hareketi tespit edildi. Aynı dönemde 41 binden fazla kişiden yaklaşık 918 milyon lira tahsil edildiği belirlendi.

Tahsil edilen paraların önemli bölümünün şirket ortakları ile çalışanların hesaplarına aktarıldığı; hesaplarda yoğun nakit işlemlerinin yanı sıra kripto varlık ve kıymetli maden hareketlerinin bulunduğu da soruşturma dosyasına girdi.

Soruşturmada ayrıca bazı müşterilere belirli süre içerisinde "kesin randevu" veya vize temin edileceği vaadinde bulunulduğu, hizmetin sağlanamadığı durumlarda ise alınan paraların geri verilmediği iddia ediliyor.

Bir başka inceleme konusu da başvuru sahiplerinin kişisel verileri. Pasaport ve iletişim bilgileri dahil vize işlemlerinde kullanılan kişisel verilerin özel dijital sistemlere aktarıldığı yönünde bulgular elde edildi.

SORUN HAZİRANDA RESMEN GÜNDEME GELMİŞTİ

Operasyon aslında bir süredir büyüyen vize randevusu tartışmasının devamı niteliğinde.

Türkiye Seyahat Acentaları Birliği (TÜRSAB) Başkanı Firuz Bağlıkaya haziran ayında yaptığı açıklamada, sınırlı sayıdaki Schengen randevularının bot hesaplarla bloke edildiğini belirterek randevuların 300, 500, acil durumlarda ise 1.000 avroya kadar çıkan fiyatlarla satıldığı iddiasını kamuoyuna taşımıştı.

Ticaret Bakanlığı da 12 Haziran'da yaptığı resmi açıklamada, vize randevu hizmeti sunan altı firma hakkında inceleme başlatıldığını duyurmuştu. Reklam Kurulu; "vize randevu garantisi", "vize garantisi", "yüzde 100 onay garantisi", "hızlı sonuç" ve benzeri ifadeler kullanan altı şirketin reklamlarının üç aya kadar tedbiren durdurulmasına karar vermişti.

Böylece haziran ayında ağırlıklı olarak tüketicinin yanıltılması ve reklam mevzuatı açısından başlayan incelemelerin ardından, konu şimdi para hareketleri, kişisel veriler ve botlarla randevu sistemlerine müdahale iddialarının araştırıldığı kapsamlı bir adli soruşturmaya dönüşmüş durumda.

TÜRKİYE SCHENGEN BAŞVURUSUNDA DÜNYADA İKİNCİ

Randevu ticaretinin büyümesinin arkasında Türkiye'deki olağanüstü Schengen talebi de bulunuyor.

Avrupa Komisyonu'nun 2025 yılı verilerine göre Schengen ülkelerine dünya genelinde 12 milyondan fazla kısa süreli vize başvurusu yapıldı. Türkiye 1,26 milyon başvuruyla Çin'in ardından dünyada ikinci sırada yer aldı.

Bu yoğun talep, özellikle bazı ülkelerin Türkiye'deki temsilciliklerinde randevu bekleme sürelerinin ciddi biçimde uzamasına yol açıyor.

Almanya'nın Türkiye'deki resmi temsilcilikleri de Schengen randevularının yalnızca yetkili dış hizmet sağlayıcısı iDATA üzerinden verildiğini ve randevu almak için herhangi bir aracı veya acente kullanılmasının gerekli olmadığını özellikle belirtiyor.

Alman makamlarına göre başvuru sahipleri önce bekleme listesine kaydoluyor, randevular daha sonra kayıt sırasına göre kronolojik olarak tahsis ediliyor. Almanya'nın Türkiye'deki temsilcilikleri bazı vize kategorilerindeki yoğunluğun çok uzun bekleme sürelerine yol açabildiğini de kabul ediyor.

RANDEVU KRİZİ AYRI, BOT SORUŞTURMASI AYRI

Ancak soruşturma, Türkiye'deki bütün Schengen randevusu sıkıntısının yalnızca bot kullanan şirketlerden kaynaklandığı anlamına gelmiyor.

Resmi Avrupa verileri Türkiye'den gelen vize talebinin son derece yüksek olduğunu gösterirken, Almanya gibi ülkelerin temsilcilikleri de mevcut kapasite nedeniyle uzun bekleme sürelerinin yaşandığını açıkça kabul ediyor.

Operasyonun ortaya çıkarmaya çalıştığı asıl nokta ise zaten sınırlı olan randevu kapasitesinin otomatik yazılımlarla ele geçirilip geçirilmediği ve bu sıkışıklığın vatandaşlara yüksek ücretli özel bir hizmet olarak satılıp satılmadığı.

Altı ilde ele geçirilen bilgisayar, telefon ve diğer dijital materyaller üzerindeki incelemeler devam ediyor. Soruşturmanın ilerleyen aşamalarında bot sistemlerinin nasıl çalıştığı, hangi ülkelerin randevu sistemlerinin hedef alındığı ve elde edilen yüz milyonlarca liranın hangi kişi ve şirketlere aktarıldığının daha ayrıntılı biçimde ortaya çıkarılması bekleniyor.