Avrupa’yı sıcaklık değil elektrik krizi korkutuyor

*Avrupa'yı etkisi altına alan aşırı sıcaklar elektrik tüketimini rekor seviyelere taşırken, uzmanlar Romanya'da özellikle eski dağıtım altyapısı ve artan klima kullanımının yaz aylarında şebeke üzerinde ciddi baskı oluşturabileceği uyarısında bulunuyor

BÜKREŞ – Avrupa'yı etkisi altına alan üçüncü büyük sıcak hava dalgası, yalnızca sağlık ve ulaşım sistemlerini değil, enerji altyapılarını da zorlamaya başladı. Uzmanlar, özellikle Güney ve Doğu Avrupa'da artan klima kullanımı nedeniyle elektrik talebinin rekor seviyelere ulaşabileceği uyarısında bulunurken, Romanya'nın da riskli ülkeler arasında yer aldığı belirtiliyor.

Avrupa genelinde sıcaklıkların 40 dereceyi aşması beklenirken, Fransa, Almanya, İspanya, İtalya ve Balkan ülkeleri yüksek alarm durumuna geçti. Meteoroloji tahminlerine göre Romanya'nın güney ve doğu bölgelerinde de önümüzdeki haftalarda sıcaklıkların 38-40 derece bandına ulaşması bekleniyor.

ELEKTRİK TÜKETİMİ HIZLA ARTIYOR

Uluslararası Enerji Ajansı'nın (IEA) verilerine göre aşırı sıcak dönemlerde klima ve soğutma sistemleri elektrik talebini yüzde 20 ila 40 arasında artırabiliyor.

Euronews'in aktardığı Compare the Market araştırmasına göre sıcak hava dönemlerinde elektrik talebindeki artış açısından Avrupa'nın en kırılgan ülkeleri arasında:

Yunanistan: %38,6

Karadağ: %22,5

Türkiye: %21,9

Hırvatistan: %17,8

İtalya: %14,2

İspanya: %8,9

yer alıyor.

Romanya araştırmada ilk sıralarda bulunmasa da uzmanlar, ülkede klima kullanımının son yıllarda hızla yaygınlaştığını ve özellikle Bükreş, Köstence, Craiova ve Iași gibi şehirlerde yaz aylarında tüketim rekorları görüldüğünü belirtiyor.

ROMANYA'NIN ZAYIF NOKTASI: ESKİ ALTYAPI

Enerji uzmanlarına göre Romanya'nın en büyük riski üretim kapasitesinden çok dağıtım altyapısında bulunuyor.

Ülkenin birçok bölgesindeki elektrik şebekesinin önemli bölümü 1970 ve 1980'li yıllarda kuruldu. Son yıllarda yapılan yatırımlara rağmen özellikle kırsal bölgelerde ve büyük şehirlerin dış mahallelerinde aşırı yüklenme kaynaklı arızalar yaşanabiliyor.

2025 yazında yaşanan sıcak hava dalgalarında bazı bölgelerde kısa süreli kesintiler meydana gelirken, Transilvanya ve Moldova bölgelerinde dağıtım şirketleri tüketim rekorları açıklamıştı.

NÜKLEER VE HİDROELEKTRİK AVANTAJI

Romanya'nın Avrupa'nın birçok ülkesine göre önemli bir avantajı bulunuyor.

Ülke elektrik üretiminin önemli bölümünü:

Cernavodă Nükleer Santrali,

Hidroelektrik santraller,

Doğalgaz santralleri,

Yenilenebilir enerji kaynaklarından karşılıyor.

Bu nedenle Fransa veya İtalya'da görülebilecek arz sıkıntılarının Romanya'da daha düşük seviyede kalabileceği değerlendiriliyor.

Ancak uzmanlar, kuraklığın hidroelektrik üretimini azaltması halinde sistem üzerindeki baskının artabileceğine dikkat çekiyor.

AVRUPA'DA KESİNTİ RİSKİ EN YÜKSEK ÜLKELER

Compare the Market tarafından incelenen son beş yıllık verilere göre Avrupa'da yıllık ortalama elektrik kesinti süreleri bakımından ilk sıralarda yer alıyor:

Macaristan – 2,92 saat

Slovenya – 2,16 saat

Yunanistan – 1,63 saat

İtalya ise kesinti başına ekonomik maliyet açısından Avrupa'nın en kırılgan ülkesi konumunda bulunuyor. Elektrik kesintilerinin İtalyan hanelerine yıllık maliyetinin yaklaşık 155 milyon euro olduğu tahmin ediliyor.

GÜNEŞ ENERJİSİ KRİTİK ROL OYNUYOR

Enerji düşünce kuruluşu Ember'e göre, geçen yıl Avrupa'daki sıcak hava dalgası sırasında güneş enerjisi sistemleri elektrik şebekelerinin çökmesini önleyen en önemli unsur oldu.

Almanya'da bazı günlerde güneş enerjisi üretimi 50 gigavat seviyesine ulaşırken, ülkenin toplam elektrik ihtiyacının yaklaşık yüzde 40'ı güneşten karşılandı.

Romanya da son yıllarda özellikle güneş ve rüzgâr enerjisine yaptığı yatırımları artırıyor. Enerji Bakanlığı verilerine göre 2026 yılında yeni güneş enerjisi projelerinin devreye girmesiyle yaz aylarındaki pik talebin daha rahat karşılanması hedefleniyor.

BÜKREŞ İÇİN KRİTİK YAZ

Uzmanlar, Romanya'nın önümüzdeki haftalarda karşılaşacağı en büyük sınamanın üretim değil, yüksek sıcaklıkların aynı anda milyonlarca klimanın devreye girmesine neden olması olduğunu belirtiyor.

Enerji analistleri, özellikle akşam saatlerinde tüketimin zirveye çıkacağına dikkat çekerek vatandaşlara gereksiz elektrik kullanımını azaltmaları ve enerji tasarrufu önlemlerine uymaları çağrısında bulunuyor.

Avrupa genelinde sıcaklıkların temmuz ve ağustos aylarında mevsim normallerinin üzerinde seyretmesi beklenirken, Romanya'nın enerji sistemi de yaz boyunca dikkatle izlenecek.

Gazete Balkan